300 yıllık Silifke Yoğurdu marka yolunda... Ters çevrilmesine rağmen dökülmeyen yoğurt şaşırtıyor

Toroslar’ın Yörük kültüründen doğan ve yaklaşık 300 yıllık geçmişi bulunan Silifke Yoğurdu, Türkiye’nin ardından Avrupa Birliği’nde de coğrafi işaretle koruma altına alındı. Ata mesleğini 28 yıldır sürdüren üretici Zekeriya Şenel ise geleneksel üretim yöntemlerini koruyarak Silifke Yoğurdu’nu dünya çapında tanınan bir marka haline getirmeyi hedefliyor.Ferit BİNZET / MERSİN (İGFA) - Mersin’in Silifke ilçesinde yaklaşık üç asırdır kuşaktan kuşağa aktarılan Silifke Yoğurdu, artık yalnızca yöresel bir lezzet değil, ilçenin kültürel ve gastronomik kimliğinin önemli bir parçası olarak öne çıkıyor. Toroslar’da yaşayan Yörüklerin hayvancılık kültüründen doğan geleneksel üretim, günümüzde de bazı üreticiler tarafından yaşatılmaya devam ediyor. Kendine özgü kıvamı ve servis şekliyle dikkat çeken Silifke Yoğurdu, ilçeyi ziyaret eden yerli ve yabancı turistlerin de ilgisini çekiyor. “FABRİKA YOĞURDU DEĞİL, BİR KÜLTÜRÜN ÜRÜNÜ” Dedesi ve babaannesinden devraldığı yoğurtçuluk geleneğini 28 yıldır sürdüren Zekeriya Şenel, Silifke Yoğurdu’nun endüstriyel üretime teslim edilmeden geleneksel yöntemlerle geleceğe taşınması gerektiğini savunuyor. Şenel, “Tam 28 yıldır eski usullerle yoğurt mayalayıp ata mesleğimi sürdürüyorum. Ben bu yoğurdun endüstriyel olmadan, tamamen coğrafi işaretli yerel bir üretim tarzında kalması gerektiğine inanıyorum” dedi. Silifke Yoğurdu’nun kendisi için ticari bir üründen çok kültürel bir miras olduğunu belirten Şenel, geleneksel üretimin korunmasının gelecek nesiller açısından büyük önem taşıdığını söyledi. TERS ÇEVRİLEN YOĞURT TURİSTLERİ ŞAŞIRTIYOR Silifke Yoğurdu’nu diğer yoğurtlardan ayıran en dikkat çekici özelliklerden biri ise servis şekli. Toprak kâsedeki yoğurdun baş üzerinde ters çevrilmesine rağmen dökülmemesi, ilçeyi ziyaret eden turistlerin ilgisini çekiyor. Ancak Şenel’e göre bu yalnızca bir gösteri değil, aynı zamanda geleneksel üretimin bir parçası. Şenel, yoğurdun ters çevrilmesinin kültürün ve ürünün bütünlüğünün korunmasını simgelediğini belirterek, geleneksel üretimde incir sütünden yararlanılmasının da yoğurdun kendine özgü yapısında önemli rol oynadığını ifade etti. TOROSLARIN SÜTÜ, ODUN ATEŞİ VE GELENEKSEL MAYA Geleneksel Silifke Yoğurdu üretiminde yüzde 50 keçi, yüzde 50 inek sütü kullanıldığı belirtiliyor. Toroslar’dan elde edilen süt, odun ateşinde pişiriliyor ve serin ortamda dinlendiriliyor. Üretimde hazır yoğurt mayası yerine incir sütünden yararlanılması da geleneksel yöntemin önemli unsurlarından biri olarak öne çıkıyor. Çömlek ve cam kavanozlarda hazırlanan Silifke Yoğurdu, bu özellikleriyle sanayi tipi yoğurtlardan ayrışıyor. AVRUPA BİRLİĞİ’NDEN COĞRAFİ İŞARET TESCİLİ Silifke Yoğurdu, 2022 yılında Türkiye’de coğrafi işaret tescili aldı. Ürün, 23 Ocak 2025’te Avrupa Birliği tarafından da tescillenerek Avrupa’da koruma altına alındı. Bu tescille birlikte Silifke Yoğurdu, geleneksel üretim kültürünü uluslararası alanda da tescillemiş oldu. Avrupa Birliği tescilinin ardından ürünün yurt dışındaki bilinirliğini artırmayı hedeflediklerini belirten Şenel, Silifke Yoğurdu’nun Türkiye’den Avrupa’ya ve dünyanın farklı noktalarına ulaştırılması için çalışmalar yaptıklarını söyledi. HEDEF DÜNYA MARKASI OLMAK Silifke Yoğurdu’nun uluslararası tanınırlığını artırmak isteyen Şenel’in hedefi büyük. “Silifke Yoğurdu’nu dünyada tanınan bir marka yapmak” istediğini belirten Şenel, geleneksel üretim yöntemlerinden taviz vermeden daha geniş kitlelere ulaşmayı amaçladığını ifade etti. Şenel, geçtiğimiz dönemde Azerbaycan’ın Bakü ve Gence kentlerinde düzenlenen etkinliklerde de Silifke Yoğurdu’nu tanıttı. Türkiye’yi temsil ettiği etkinliklerde ürünün üretim yöntemlerini ve Yörük kültüründeki yerini anlattı. 300 YILLIK HİKÂYENİN YENİ HEDEFİ: DÜNYA Toroslar’daki Yörüklerin yaylalarda elde ettiği sütle başlayan yaklaşık 300 yıllık hikâye, bugün Avrupa Birliği coğrafi işaret tesciliyle yeni bir aşamaya taşındı. Bir zamanlar dedesinin kapı kapı dolaşarak sattığı yoğurdu bugün geleneksel yöntemlerle üretmeye devam eden Zekeriya Şenel, bu mirası gelecek kuşaklara aktarmak için çalışmalarını sürdürüyor. Silifke Yoğurdu için artık hedef yalnızca daha fazla üretmek değil; 300 yıllık kültürü koruyarak dünyaya tanıtmak. Toroslar’ın yaylalarından çıkan bu geleneksel lezzetin önündeki yeni rota ise Avrupa’dan dünya pazarlarına uzanıyor.